|
Yemek Adabı
Ömer b. Ebî Seleme (r.a.)
anlatıyor: Ben Rasulüllah'ın (s.a.v.) eğitim ve gözetimi altında henüz
bir çocuktum. Elim yemek kabının içinde dolaşıyordu. Bunun üzerine bana:
'Ey çocuk! Besmele çek, sağ elinle ve önünden yel" buyurdu. Artık ondan
sonra hep öyle yedim. (480)
Enes (r.a.) anlatıyor: Ümmü Süleym, içinde hurma bulunan bir
sepeti benimle Rasulüllah'a (s.a.v.) gönderdi. Ama ben O'nu bulamadım.
O; az önce kendisini davet ederek bir yemek yapan azatlı
kölesine/dostuna gitmişti. Ben de hemen O'na gittim. Vardığımda o yemek
yiyordu. Birlikte yemem için beni davet etti. Ev sahibi etli ve kabaklı
bir tirit yapmıştı. Gördüm ki Rasülüllah (s.a.v.) kabaktan hoşlanıyor.
Ben de kabağı toplayıp O'na yaklaştırmaya başladım. Yemeği yiyince
Rasulüllah (s.a.v.) evine döndü. Ben hurma sepetini önüne koydum.
- Rasulüllah (s.a.v.) yemeye ve bölüştürmeye başladı. Nihayet
sepetteki hurmayı öylece bitirdi. (481)
Yemek yerken yanımıza bir çocuk gelse ne yapmamız gerekir? İshak
b. Yahya b. Talha anlatıyor: İsâ b. Talha ile beraber mescidde idim.
Derken Sâib b. Yezid içeri girdi, beni yanına çağırarak:
- Şu yaşlı adama git ve ona: "Amcam İbn Talha sana Rasulüllah'ı
(s.a.v.) görüp görmediğini soruyor" de!
Ben de gittim ve:
- Rasulüllah'ı (e.a.v.) gördün mü? dedim. Bunun üzerine o şu
cevabı verdi:
- Evet, Rasülüllah'ı (s.a.v.) gördüm, ben ve yanımdaki
çocuklarla birlikte ona gitmiştik ve onu bir sepet içindeki hurmadan
yerken bulmuştuk. Yanında bazı sahabiler de vardı. Bize de avuç avuç
hurma verdi ve başlarımızı sıvazladı. (482)
İmam Gazzâli, çocuğun öğrenmesi ve uygulaması gereken yemek
adabının önemine dikkat çekmiştir. Burada biz onları maddeler halinde
sıralamak istiyoruz:
1-Yemeği sağ eliyle yer ve besmele çeker,
2- Önünden yer,
3- Başkasından önce yemeğe davranmaz,
4- Yemeğe ve yemek yiyenlere gözünü dikerek
bakmaz,
5- Yerken acele etmez,
6- Yemeği iyice çiğner,
7- Lokmaları peşpeşe yutmaz,
8- Yemeği elbisesine ve ellerine bulaştırmaz,
9- Katığı şart ve mecburi görmemesi için, bazan
sade ve katıksız ekmeğe alıştırılır,
10- Çocuğun yanında, çok yemek yiyenler
hayvanlara benzetilerek oburluğun çirkin olduğu anlatılır ve az yemek
yiyen terbiyeli çocuklar övülür. Yemeğin üstün bir nimet olduğu ama onun
problem yapılmaması çocuğa telkin edilir.
11- Kuru ve katı yiyeceğe razı olmak.
(480) Buhari,
Yeme, 2; Müslim, Eşribe, 108; İbn Mace, Yeme, 8; Ahmed b. Hanbel, IV,
26.
(481) İbn Mace, Yeme, 28; Ahmed b. Harıbel, fll, 108.
(482) Hadisi Taberani rivayet etmiştir.
|
